Hoe beheren de Belgische 'Warren Buffetts' hun portefeuille? En wat kan u daar als particuliere belegger van opsteken?
Welke aandelen moet u kopen? En wanneer moet u ze kopen? En wanneer weer verkopen? Het zijn vragen die menig belegger grijze haren en slapeloze nachten bezorgen. Trends vroeg advies aan vier professionele investeerders die met beleggen hun brood verdienen en een stevige palmares kunnen voorleggen: Gilles Samyn (Nationale PortefeuilleMaatschappij), Herman Daems (GIMV), Luc Bertrand (Ackermans & van Haaren) en Vincent Doumier (Bois Sauvage). We mogen hen, met enige zin voor overdrijving en alle verhoudingen in acht genomen, de Belgische "Warren Buffetts'' noemen. Al blijft het orakel van Omaha uniek in zijn soort.
De Belgische Buffetts beheren elk een investeringsmaatschappij die een eigen filosofie en een eigen manier van werken heeft (zie steekkaarten). En een holding leiden is wat anders dan een private aandelenportefeuille beheren. Samyn of Bertrand kunnen bijvoorbeeld het management de laan uitsturen als dat niet naar behoren presteert, wat voor een particuliere belegger natuurlijk te hoog gegrepen is. Maar de rode draad is dezelfde. Particulier of professioneel, allebei willen ze geld verdienen door de juiste bedrijven te selecteren. Daarom volgen hier enkele tips van de top.
1. Mag u enkel beleggen in wat u begrijpt?
VINCENT DOUMIER (BOIS SAUVAGE). "We investeren alleen in sectoren die we beheersen. We moeten het product begrijpen. Onze belangrijkste investeringen bevinden zich daarom in een straal van 300 km rond Brussel. Ik moet de bedrijven en producten fysiek zien om ze te kunnen begrijpen."
LUC BERTRAND (ACKERMANS & VAN HAAREN). "We trachten bedrijven en sectoren te doorgronden. Toen we de NIM overnamen, wisten we op het einde van het verkoopsproces meer dan het verkopende management. We hadden zalen vol papier. We doen dus grondig ons huiswerk. Voor we Quick kochten, heb ik drie voormalige CEO's en twee voorzitters ontmoet. Ik ben zelfs een aantal keren gaan eten bij hen, in Frankrijk en België."
HERMAN DAEMS (GIMV). "Je schrikt soms van de bedragen die we uitgeven aan due diligence. We keren daarbij elke steen om, en dan nog staan we soms voor verrassingen. Het hele proces om een bedrijf door te lichten kost veel meer dan vroeger, want we hebben dat grondig geprofessionaliseerd. Het bespaart ons wel veel geld nadien. De tijd dat je van een bekende een bedrijf blindelings overnam, is in elk geval radicaal voorbij."
2. Mag u verliefd worden op uw aandelen?
GILLES SAMYN (NATIONALE PORTEFEUILLEMAATSCHAPPIJ). "Emotie kan in de weg staan van een rationele beslissing, al zou dat niet mogen. Ik heb onze participatie in Bertelsmann vorig jaar verkocht met pijn in het hart. Ik ben ook een mens. We zijn verliefd op onze ondernemingen zoals op onze kinderen, maar niet zoals op onze vrouwen. Als vader moet u accepteren dat uw kinderen zelfstandig worden. We voelen ons voor altijd aandeelhouder, maar we moeten aanvaarden dat een andere investeerder meer waarde kan scheppen in een van onze ondernemingen. Dan moeten we verkopen, en dan zijn we professioneel en steenhard. We moeten gelukkig zijn, ons amuseren. Maar beslissingen worden op basis van de harde cijfers genomen. Of dat moeilijk is? Ja. Soms ben ik te hard en slaap ik slecht. Maar ik heb nooit spijt achteraf."
BERTRAND. "Ik ben een slechte verkoper. Gelukkig heb ik een managementteam en een raad van bestuur die me de juiste vragen stellen. Maar persoonlijk zou ik nooit verkopen. Ik ben absoluut verliefd op mijn beleggingen en ik weet niet of dat een slechte eigenschap is voor een belegger. We hanteren een relatief langetermijnperspectief. Zolang een bedrijf groeit, zijn we tevreden. Dat kan meer dan dertig jaar duren.''
DAEMS. "We hebben zelf ondervonden dat je niet verliefd mag worden op je participaties. Verkopen moet een zeer gedisciplineerd proces zijn. Het beslissingsproces bij de GIMV is erop gestructureerd om de gevoelens opzij te zetten. We vergoeden onze managers op basis van de gerealiseerde meerwaardes. Dat is een sterke motivatie om een participatie aan een correcte prijs van de hand te doen. We stappen in om de waarde van het bedrijf te verhogen. Onze rol is uitgespeeld als we dat hebben gerealiseerd."
DOUMIER. "Het is bijna onvermijdelijk om verliefd te worden op je portefeuille. We houden van onze participaties, en dat kan gevaarlijk zijn. Om dit risico te verminderen, hebben alle managers zicht op alle dossiers."
3. Wanneer is een bedrijf uw geld waard?
DOUMIER. "We willen op termijn ten minste onze kapitaalkosten van 5 % terugverdienen en hopen op een rendement van 8 à 15 %. Enkele verliesjaren zijn daarbij zeker mogelijk. We analyseren het risico van een belegging over een aantal jaren heen."
SAMYN. "Voor blue chips streven we een return op activa van 8 % na. We willen minimaal 12 tot 15 % voor risicovolle bedrijven. Groei is een pluspunt, al geloven we sterk in reversion to the mean : snelle groeiers vallen vaak terug naar het marktgemiddelde en achterblijvers kunnen vaak genieten van een inhaalbeweging."