RSI: Relative Strength Index

Deze indicator is ontwikkeld door Welles Wilder en voor het eerst gepresenteerd in 1978. De RSI (relative strength index) is een van de meest gebruikte oscillatoren. De term "relatieve sterkte index" is echter misleidend. Met relatieve sterkte wordt eigenlijk bedoeld de ratio tussen aandeel 1 en aandeel 2. De RSI meet geen relatieve sterktes tussen aandelen maar is een oscillator die meet in hoeverre de voorafgaande koersbeweging te ver is doorgeschoten in vergelijking tot het recente verleden. De formule is als volgt:

RSI = 100 * 100 / (1 + RS)

RS = (totaal aan koerswinst op positieve beursdagen in x-dagen / x) / (totaal aan koersverlies op negatieve beursdagen in x-dagen / x)

Welles Wilder heeft in zijn publicatie de waarde 14 gebruikt om veertien dagen terug te kijken. Dit is tevens de standaardinstelling in ChartNet. Om de indicator te berekenen moet het totaal aan euros koerswinst, op dagen waarop het aandeel stijgt, van de laatste veertien dagen bij elkaar worden opgeteld. Deel dit resultaat door veertien. Vervolgens moet het totaal aan euros koersverlies, op dagen waarop het aandeel daalt, van de laatste veertien dagen bij elkaar worden opgeteld. Deel ook dit resultaat door veertien. De beide resultaten worden vervolgens op elkaar gedeeld waardoor RS ontstaat. Wanneer in de bovenstaande formule RS wordt ingevoerd dan is het resultaat daarvan de RSI.

relatieve sterkte index

De RSI beweegt door de gebruikte formule altijd tussen 0 en 100. Waarden boven de zeventig worden gezien als overbought terwijl waarden onder de dertig als oversold worden gekenmerkt. Wanneer vervolgens de RSI vanuit een overbought positie weer terugkeert onder het 70-niveau dan is doorgaans een koerscorrectie aanstaande. Wanneer de RSI vanuit het oversold gebied opwaarts door het 30-niveau kruist dan nemen de kansen op een koersherstel toe. Vooral in een zijwaartse marktfase is deze toepassing van de RSI zeer nuttig. Een goede suggestie is in dat geval om de instelling te verlagen van veertien naar bijvoorbeeld tien. De RSI zal dan sneller een koersextreem waarnemen, ook als er geen sprake is van een duidelijke trend. Hoe lager de instelling van de RSI, hoe gevoeliger de RSI wordt voor koersbewegingen.

Naast het nut van de RSI in een zijwaartse marktbeweging is het ook toepasbaar in een duidelijke trenderende markt. Vooral aan het einde van een duidelijke trend zal de RSI vaak een divergentie vertonen met het koersverloop van het aandeel. Deze divergentie is waarschijnlijk de meest waardevolle toepassing van de RSI.

Divergentie

Een divergentie is een afwijking tussen het verloop van de indicator en de koers. Wanneer de koers een nieuw hoogtepunt neerzet (hogere top) is dat een bevestiging van de stijgende trend en dus positief. Wanneer tegelijkertijd de oscillator een lagere top laat zien geeft dat aan dat de heersende stijgende trend aan kracht verliest. De dalende trend verliest aan kracht wanneer de oscillator een hogere bodem laat zien terwijl de koers zojuist een nieuw dieptepunt neerzet. In de onderstaande grafiek is dat zichtbaar aan de hand van een stijgende trend in het aandeel ABN Amro.

RSI - relatieve sterkte index

Divergentie tussen verloop van oscillator en koers

De bijgaande daggrafiek van ABN Amro laat een opeenvolging van hogere bodems en hogere toppen zien. De definitie van een stijgende trend. Bij de vorming van de laatste koerstop in begin oktober laat de onderliggende oscillator een lagere top zien. De oscillator divergeert met het koersverloop. Een dergelijke divergentie is vaak een voorbode dat de voorafgaande trend vermoeid geraakt en op zijn einde loopt. Een voorwaarde is wel dat de divergentie plaatsvindt in overbought gebied. Bij deze indicator is het overbought gebied bepaald op 70. De divergenties die optreden ergens in het midden van de bandbreedte hebben geen voorspellende waarde. Het moment waarop een geldige divergentie plaatsvindt moet de belegger alert maken op een naderende koerscorrectie. Het is nog geen direct signaal dat de long positie moet worden verkocht. Wel moet de extra waakzaamheid ervoor zorgen dat de eerste tekenen dat de koers verzwakt worden aangegrepen om de long positie te liquideren.